Ana içeriğe atla

"Eyşo Jina" û Vizontele: Ji Huseynê Omerî Ber bi Vedat Yildirim Ve

Huseynê Omerî bi "Eyşo Jina" yek ji wan stranên folklorîk ên Kurdî yên herî bi bandor gotiye, bi dengê wî yê resen û melodiyên kevnar çîrokeke gazindê û bêrîkirinê vedibêje. Lê ev stran tenê di çarçoveya xwe ya çîrokê de nemaye; Vedat Yıldırım, hunermendekî têkiliya xwe bi çanda Kurdî re qut nekiriye, "Eyşo Jina" bi şêwazekî nû ji nû ve gotiye. Ev şêwaza nûjentir, tê da hêmanên modern û kevn têne tevlihevkirin, dişibe wan melodiyên bi ruhê folklorîk ku wî ji bo fîlmê "Vizontele" çêkirine.


Dema Vedat "Eyşo Jina" ji nû ve dibêje, wî dengê resen ê Huseynê Omerî bi têkiliyekî nûjentir dixemilîne – dibe ku bikaranîna enstrûmanên wekî tembûrê bi awayekî hê nermtir, an jî bi lêzêdekirina hêmanên harmonîk ên ku di muzîka modern da zêdetir têne dîtin wê nûjentir dike. Ev şêwaz ne tenê strana kevn zindî dike, di heman demê da wê digihîne guhdarên nû. Balkêş e ku ev nêzîkatî bi awayê wî yê çêkirina muzîkên Vizontele ra gelekî dişibin hev. Di fîlmê "Vizontele" da, Vedat Yıldırım û Kardeş Türkülerê melodiyên folklorîk ên Anatoliyê bi têkiliyeke sinematografîk û nûjentir pêşkêş kirine, hem nostaljîk e hem jî bi atmosfereke nû hatiye xemilandin.


Ger em guh bidin muzîkên Vizontele, em dibînin ku Vedat di wan da jî heman hêza hestyarî û hêmanên folklorîk bi kar tîne – mînak, melodiyên ku têkiliyên mirovî, henekên rojane û guherînên civakî bi awayekî nerm û bişewat nîşan dide. Di vê çarçoveyê da, "Eyşo Jina" ya ji nû ve hatiye gotin û muzîkên Vizontele dişibin hev ji ber ku her du jî bingeha xwe ji çanda herêmê digirin û wê bi şêwazekî gihîştî û gerdûnî bi pêş dixin. Ev yek Vedat Yıldırım dike hunermendekî ku hem kevneşopiyê diparêze hem jî wê nûjen dike.


Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Mem Ararat û Estetîka Hestiyariya Rûkalbûyî(banegehî, rûkî, sathî): Di Çarçoveya Muzîka Kurdî de Rexneyek

Kurte Ev xebat, di muzîka kurdî ya hevdem de bi populerbûnê re derket holê guherînên estetîkî û formel, bi nimûneya Mem Ararat ve lêkolîn dike. Muzîka Ararat, ji kevneşopiya muzîka gelêrî tê lê bi mînîmalîzma hestiyarî ya pîşesaziya muzîka modern ve hatiye adaptekirin, formeke hilberîna nav-estetîk temsîl dike. Di gotarê de avahiya melodîk a Ararat, têkiliya gotin-melodî, stratejiya estetîka hestiyarî û pozîsyona hunerî hatiye lêkolîn; di encamê de, muzîka hunermend “ji veguheztina hestê ya rastî zêdetir, temsîla hestê estetîze dike” tê pêşniyazkirin. Xebat, hilberîna Ararat wekî nimûneyeke tipîk a derbasbûna ji vegotina kûr di muzîka kurdî de ber bi hestiyariya rûkal(sathî, yuzeysel)ve bi awayekî rexneyî nîqaş dike. Peyvên Sereke: Mem Ararat, muzîka kurdî, estetîk, teoriya muzîkê, çanda populer, hestiyarî   1. Destpêk Muzîka kurdî, di dîrokê de bûye hilgirê devkî yê bîra civakî, berxwedanê û hestê kolektîf. Kevneşopiya dengbêjiyê, yek ji formên herî otantîk ên vê berdewamiya ...
Yorum Gönder
Devamı

Di Muzîka Kurdî de Payîzok: Analîzeke Yekbûyî ya Modal û Seyirê

Kurte Payîzok di muzîka kurdî de nîşaneya têkilîya mirovan bi xwezayê re ye.  Payîzok ne “maqam”eke klasîk e, formeke modal a estetîk e ku hestên xemgînî, demborîbûn, çûyîn û vegera demsalî nîşan dide. Bi taybetî di kevneşopiya dengbêjiyê de, ya diyarker ne avahiya navberî ya rêzikê ye, awayê seyrê û vegotina hestyarî ye. Ev nivîs, vê formê ji aliyê modal, melodîk û hestyarî ve lêkolîn dike û têkiliya payîzokê bi xwezare îfade dike. 1. Destpêk Muzîk bo kurdan di destpêka her karî de întro ye, di navbera xweza, têkiliyên civakî, hezkirin, şer û mirovan de muzîk dibe girêdanek, li ser van hîs û tevgerên civakê de li gel gelek modalan payîzok jî heye ku ew modala kurdî ye Muzîka Kurdî bi cihêrengiya xwe ya modal, veguherînên mîkrotonal û dewlemendiya melodîk tê nasîn (Blum, 2002). Payîzok, wekî formeke modal di vê kevneşopiyê de atmosfereke payîzî ya xemgîn diafirîne ku ne tenê demsala payîzê, her wiha vegera hundirî ya mirovî û hêdî hêdî vemirîna wî jî temsîl dike. Ji aliyê muzîkoloj...
Yorum Gönder
Devamı

Heyranok: Di Muzîka Kurdî de Modalîte û Estetîka Gotinê

Heyranok, di muzîka gelêrî ya Kurdî de cureyek e ku dengê jinan di navendê de ye û bi tundiya hîsî ve tê der. Ev cure, hem ji aliyê folklorîk û hem ji aliyê muzîkolojîk ve balê dikşîne ji sîstema tonal a klasîk a rojavayî serbixwe, li ser bingeheke modal hatiye avakirin. (Pênaseyeke perwerdeyê a akademîk û pratîkê li ser muzîka kurdî ya ku em dibêjin; Payîzok, Heyranok, Berîte, Lawj û hwd. ve nehatiye kirin.) 1. Pênase û Fonksiyona Muzîkal a Heyranokê Şehab Xalîdî (2021), heyranokê wekî “stranên lîrîk ên kurt ên ku jinan hestên xwe yên hundirîn tînin ziman” pênase dike. Abdullah & Zagros (2022) û Mamand & Badan (2024), awayên performansê, profîlên îcrakar û avahiya melodîk a heyranokê lêkolîn kirine û varyasyonên melodîk û modal ên vê cureyê derxistine holê. Heyranok bi awayekî gelemperî di warê rîtmê de bi pîvana azad, di warê melodîk de jî bi rêzikên modal ên sînordar ve formeke taybet e. 2. Modalîte û Avahiya Navberan Lêkolînên cuda nîşan didin ku heyranok xwedî karaktereke ...
Yorum Gönder
Devamı